Tổng quan về hệ điều hành iOS của Apple

Đăng ngày: 20 Tháng 9 2012
Đánh giá bài này
(2 bình chọn)
Tổng quan về hệ điều hành iOS của Apple Tổng quan về hệ điều hành iOS của Apple

Trong vài năm trở lại đây, có thể nói iPhone cùng với iOS là những sản phẩm đã và đang thống trị thị trường di động trên toàn thế giới. Không thể phủ nhận tính hiệu quả trong những chiến lược PR, marketing của Apple thế nhưng lý do chính vẫn xuất phát từ bản thân hệ điều hành iOS. 

I/ Sơ lược lịch sử phát triển:

  • iOS là hệ điều hành di dộng của Apple ban đầu được gọi là hệ điều hành dành cho iPhone và đến tháng 6 năm 2010 thì chính thức được đổi gọi tên là “iOS”. Ban đầu, hệ điều hành này chỉ được phát triển riêng cho iPhone nhưng sau đó được mở rộng để hỗ trợ các thiết bị khác của Apple như iPod touch, iPad và Apple TV.
  • Hệ điều hành di dộng của Apple được công bố cùng chiếc iPhone 2G tại Macworld Conference & Expo vào ngày 9/1/2007 và chính thức phát hành trong tháng 6 sau đó. Khi ra mắt, hệ điều hành này không được Apple chỉ định một cái tên riêng biệt mà chỉ đơn giản gọi là "hệ điều hành X dành cho iPhone” và không hỗ trợ các ứng dụng từ các nhà phát triển thứ 3. Nguyên nhân của việc từ chối các ứng dụng từ bên thứ 3 được Steve Jobs đưa ra là các nhà phát triển có thể xây dựng ứng dụng trùng chức năng với các ứng dụng gốc trên iPhone.
  • Đến ngày 17/ 10/ 2007, Apple thông báo đã phát triển bộ công cụ phát triển phần mềm (SDK) và lên kế hoạch chuyển chúng đến tay các nhà phát triển vào tháng 2 năm 2008. Sau đó ngày 6/3/2008, Apple phát hành phiên bản thử nghiệm (beta) đầu tiên của bộ công cụ này cùng với một cái tên mới cho hệ điều hành, "iPhone OS".
  • Tháng 9 năm 2009, iPod touch ra đời mang trên mình “iPhone OS” với hầu hết chức năng hiện có ngoại trừ khả năng gọi, nhắn tin hay các dịch vụ từ nhà mạng khác. Và đến mùa lễ cuối năm này, Apple cũng đạt doanh số hơn một triệu chiếc iPhone.
  • Ngày 27/1/2010, sau sự thành công của iPhone và iPod touch, Apple tiếp tục giới thiệu iPad sử dụng hệ điều hành được tùy chỉnh từ “iPhone OS” với một màn hình lớn hơn so với iPhone và iPod touch được thiết kế để duyệt web, đọc sách , giải trí đa phương tiện…
  • Cuối cùng đến tháng 6 năm 2010, Apple chính thức đổi tên “iPhone OS” thành một cái tên mới đơn giản, dễ nhớ hơn được mua từ hãng sản xuất thiết bị mạng Cisco, đó là "IOS" và được sử dụng cho đến ngày hôm nay.

II/ Các phiên bản hệ điều hành iOS:

Dành cho các thiết bị di động (iPhone, iPod và iPAd): Do việc phát hành các phiên bản iOS luôn đi liền với các phiên bản jailbreak (bẻ khoá) khác nhau nên Apple thường xuyên cập nhật cho những thiết bị di động của mình nhằm chống lại viêc bẻ khóa nói trên. Dưới đây xin chỉ đề cập những phiên bản mang đến những sự thay đổi lớn cho những thiết bị di động của Apple.

  • Phiên bản 1.x: Đây là phiên bản đầu tiên và xuất hiện cùng chiếc iPhone đầu tiên (hay còn gọi là iPhone 2G) vào ngày 29/6/2007. Hệ điều hành mới mang đến một giao diện và cách thức sử dụng hoàn toàn mới cho các chiếc điện thoại của Apple như: các biểu tượng (icon) sắp xếp đồng nhất trên màn hình chính, cảm ứng đa điểm…
  • Phiên bản 2.x: phiên bản lớn thứ 2 được Apple giới thiệu sau phiên bản đầu tiên 1 năm và phát hành chính thức cùng với chiếc iPhone thế hệ thứ 2 (iPhone 3G) cùng sự xuất hiện của App Store mang đến những ứng dụng từ các nhà phát triển thứ 3 cho thiết bị di động của Apple. Ứng dụng gốc mail, danh bạ, lịch, trình duyệt Safari hay hiệu năng hoạt động của thiết bị… cũng lần lượt được cải tiến thông qua các bản cập nhật nhỏ sau đó. iPhone 2G và iPod Gen 1 vẫn có thể cập nhật phiên bản 2.x này.
  • Phiên bản 3.x: 1 năm sau khi phát hành phiên bản hệ điều hành thứ 2, phiên bản hệ điều hành thứ 3 được giới thiệu và xuất hiện chính thức ngày 17/6/2009 cùng iPhone 3GS. Ở phiên bản này, nhiều tính năng thiếu sót mà người dùng than phiền đã được Apple bổ sung gần như đầy đủ như: sao chép văn bản, nhắn tin đa phương tiện (MMS)… Các thiết bị đang chạy phiên bản 2.x vẫn có thể nâng cấp lên phiên bản 3.x này nhưng đối với iPhone 2G thì một số tính năng sẽ không được cập nhật. Đây cũng là phiên bản cuối cùng mà iPhone 2G và iPod Gen 1 có thể sử dụng.                                                                                                                                    Ngoài ra, thời điểm 3.x đang được sử dụng thì còn có sự xuất hiện của chiếc máy tính bảng iPad nên Apple đã làm hẳn một phiên bản sử dụng riêng cho chiếc máy này mang mã là 3.2. Nhìn chung, phiên bản dành riêng cho iPad này không có nhiều khác biệt vì vốn dĩ Apple chỉ tuỳ chỉnh kích thước cũng như bổ sung thêm một vài tính năng để phù hợp với màn hình cỡ bự của iPad.
  • Phiên bản 4.x: thời điểm ra mắt chính thức phiên bản 4.x cũng là lúc Apple chính thức đổi tên hệ điều hành của mình thành “iOS” và đây cũng là phiên bản đầu tiên của hệ điều hành này hỗ trợ cho đồng thời nhiều thiết bị. iPhone 2G, 3G sẽ lược bỏ bớt chức năng trên iOS 4 này vì một số hạn chế về phần cứng. Ngoài ra, đến khi phiên bản 4.2.1 phát hành thì iOS mới tương thích cho iPad. Đây là phiên bản cuối cùng mà iPhone 3G và iPod Gen 2 có thể nâng cấp.
  • Bên cạnh những nâng cấp về ứng dụng bên trong hệ điều hành, nhưng tính năng đáng chú ý ở phiên bản này như: thư mục ứng dụng (App Folder), khả năng chạy đa nhiệm (multitasking), thoại video qua wifi (Facetime), AirPlay, Wifi Hotspot (duy nhất trên iPhone từ iOS 4.3). Ngoài ra, một điểm đáng chú ý nữa đó là 2 phiên bản 4.0.1 và 4.0.2 được phát hành cách nhau không lâu và chỉ cập nhật dường như một điểm đó là lỗ hổng jailbreak qua trình duyệt Safari.
  • Ngày 7/2/2011, sự ra đời của iPhone CDMA cũng đi cùng với những phiên bản iOS mới, đó là 4.2.5 đến 4.2.8. Apple đơn giản chỉ phát hành nhằm giúp iPhone tương thích với mạng điện thoại CDMA mà không bao gồm thêm bất kỳ nâng cấp nào.
  • Phiên bản 5.x: Đây là phiên bản Apple chỉ mới giới thiệu mà chưa phát hành chính thức đến tay người dùng. Những cải tiến đáng chú ý:

- Cách thông báo trạng thái mới (Notification Center)
- Trình tin nhắn đa phương tiện (iMessage)
- Sạp báo (Newstand)
- Mạng xã hội tích hợp sâu trong hệ điều hành (Twitter, Facebook, MySpace, Flickr…)
- Dịch vụ lưu trữ trực tuyến iCloud
- Camera, trình duyệt Safari
- Đồng bộ không dây với máy tính (PC free)

Bạn có thể xem chi tiết hơn về các phiên bản IOS 6.

Dành cho Apple TV: Apple đã sử dụng iOS cho cả Apple TV để tận dụng lợi thế nhẹ và dễ sử dụng của hệ điều hành này. Các tính năng kết nối không dây được tích hợp trên 2 phiên bản iOS 4.x và 5.x (sắp ra mắt) sẽ giúp người dùng dễ dàng sử dụng nhất. 

III/ Tính năng và những ứng dụng cơ bản: 

  • Home Screen (Màn hình chính): các biểu tượng (icon) ứng dụng được hiển thị ngay trên màn hình chính và một hàng dưới cùng của màn hình là nơi dành cho người dùng chứa những biểu tượng ứng dụng mà họ sử dụng thường xuyên nhất. Phía trên màn hình có một thanh trạng thái hiển thị thời gian,mức độ pin và cường độ sóng... Màn hình chính sẽ xuất hiện bất cứ khi nào người sử dụng thiết bị chuyển trên thiết bị hoặc nhấn nút "Home" (nút vật lý duy nhất ngoài các phím chức năng trên iPhone).
  • Folder (Thư mục): xuất hiện từ iOS 4 với một hệ thống hiển thị thư mục đơn giản. Khi kích hoạt chức năng sắp xếp ứng dụng trên màn hình chính (nhấn và giữ một ứng dụng bất kỳ), hai ứng dụng có thể được kéo thả vào nhau để tạo ra một thư mục và từ đó 10 ứng dụng khác có thể được thêm vào thư mục với cùng thủ thuật như trên. Số lượng ứng dụng tối đa trong một thư mục đối với iPhone, iPod là 12 và đối với iPad 20. Song song đó, tên cho thư mục cũng được đặt theo ý thích người dùng nếu không muốn sử dụng tên do máy gợi ý.
  • Multitasking (Đa nhiệm): trước iOS 4, tính năng chạy đa nhiệm chỉ được giới hạn ở một số lựa chọn ứng dụng gốc của Apple vì "Trái táo khuyết" e rằng chạy nhiều ứng dụng của bên thứ ba cùng một lúc sẽ làm hiệu suất tiêu thụ pin quá nhanh. Nhưng đến iOS 4 thì tính năng chạy đa nhiệm đã được hỗ trợ thông qua 7 nền tảng API :

- Âm thanh (Background audio)
- Voice over IP
- Vị trí (Location)
- Thông báo theo thời gian thực (Push notifications)
- Thông báo nội bộ (Local notifications)
- Tác vụ hoàn thành (Task finishing)
- Chuyển đổi ứng dụng nhanh (Fast app Switching)

  • Switching applications (Chuyển đổi ứng dụng): nhấn 2 lần nút Home để kích hoạt tính năng chuyển đổi ứng dụng này. Một thanh (dock) chứa các ứng dụng đang chạy sẽ cuộn lên từ bên dưới cho phép người dùng chọn ứng dụng muốn chuyển tới. Vuốt thanh này sang trái, hệ thống sẽ hiển thị các biểu tượng chức năng như điều khiển âm nhạc và khoá xoay màn hình. Để tắt các ứng dụng đang chạy, người dùng thao tác như sắp xếp ứng dụng trên màn hình chính và bấm vào biểu tượng xoá xuất hiện góc trái ứng dụng để dừng các ứng dụng đang chạy.
  • Game Center: là một hệ thống liên hệ trực tuyến nhiều người, có thể hiểu nôm na là mạng xã hội game do Apple phát triển. Nó cho phép người dùng mời bạn bè chơi một trò chơi, bắt đầu một trò chơi được nhiều người giới thiệu và theo dõi những thành tựu (achievement) của họ hay so sánh điểm số của nhau trong cùng một trò chơi.
  • Các ứng dụng gốc: màn hình chính các thiết bị chạy iOS chứa những ứng dụng mặc định. Một số trong đó được ẩn đi theo mặc định và người dùng chỉ có thể truy cập thông qua Setting (Cài đặt) hoặc một phương pháp cụ thể. Ví dụ như Nike+ iPod được kích hoạt thông qua Setting. Tuỳ thuộc vào thiết bị cụ thể thì các ứng dụng gốc được tích hợp thêm hoặc loại bỏ (ví dụ như iPod Touch sẽ bị loại bỏ những ứng dụng như Phone, Message...). Các ứng dụng mặc định trên iOS bao gồm:

- Phone (gọi điện) bao gồm cả thoại video Facetime.
- Mail, trình duyệt web Safari và trình hỗ trợ giải trí đa phương tiện gọi là iPod.
- Messages (trình nhắn tin): hỗ trợ nhắn tin đa phương tiện MMS, iMessage (iOS 5).
- Calendar (Lịch), Photos (trình xem ảnh), Camera, Maps (bản đồ)
- Weather (Dự báo thời tiết), Stock (Thông tin chứng khoán)
- Note (Ghi chú), Clock (Đồng hồ), Calculator (Máy tính)
- iTunes, App Store (chợ ứng dụng), Compass (La bàn),
- Contact (Danh bạ), Newsstand (Sạp báo – iOS 5)

  • Notification Center (Thanh báo trạng thái – iOS 5): tính năng thông báo trạng thái trên iOS đã được cải tiến trong phiên bán thứ 5 của hệ điều hành di động này. Thông báo hiển thị trong một cửa sổ và có thể được kéo xuống từ phía trên cùng của màn hình (tương tự như cách mà Google đã làm cho các hệ điều hành Android của mình).

IV/ Chợ ứng dụng App Store:

  • App Store là một dịch vụ (có mặt trên các thiết bị chạy iOS và tích hợp vào bên trong iTunes) với mục đích cung cấp các ứng dụng từ chính hãng sản xuất và các nhà phát triển phần mềm được duy trì, quản lý bởi Apple. Dịch vụ này cho phép người dùng duyệt, tải về các ứng dụng từ iTunes Store được phát triển với iOS SDK và được duyệt qua Apple.
  • Từng ứng dụng sẽ tuỳ thuộc vào chức năng và nhà phát triển để chuyển đến tay người sử dụng dưới hình thức miễn phí hay có phí. Các ứng dụng được cung cấp thông qua App Store có thể được tải về trực tiếp trên thiết bị di động (dĩ nhiên là các thiết bị chạy iOS) hoặc thông qua một máy tính bằng ứng dụng iTunes. Với việc tồn tại những ứng dụng thu phí và miễn phí song song thì Apple buộc người dụng phải thiết lập và sử dụng tài khoản của hãng nhằm mục đích quản lý các ứng dụng mà người dùng đã mua. Các ứng dụng được dễ dàng tải, cài đặt, cập nhật phiên bản mới hay tháo bỏ khỏi thiết bị đồng thời người dùng có thể tải lại bất kỳ lúc nào ứng dụng đã mua mà không phải trả thêm chi phí phát sinh khác.
  • Có thể nói Apple là nhà sản xuất đầu tiên thực hiện dịch vụ bán ứng dụng trực tuyến như trên và khi ra mắt thì đây được xem như là lợi thế lớn nhất của nền tảng iOS. Cho đến hiện tại, chợ ứng dụng này vẫn duy trì được vị thế dẫn đầu của mình với hàng ngàn ứng dụng phục vụ cho rất nhiều loại thiết bị bị di động của Apple. Dễ dàng nhận thấy sự thành công của App Store thông qua sự xuất hiện hàng loạt đối thủ cạnh tranh trên nền tảng iOS cũng như trên các nền tảng khác như Android Market, Amazon App Store...
  • iOS App Store chính thức xuất hiện hỗ trợ người dùng vào ngày 10/7/2008 và nhanh chóng thu hút các nhà phát triển. Số lượng ứng dụng của App Store tăng khá nhanh và cho đến nay đã có trên 500 ngàn ứng dụng (bao gồm cả game). Một số thống kê trên App Store cho thấy tốc độ phát triển người đi tiên phong trong lĩnh vực cung cấp ứng dụng trực tuyến này:

- 11/7/2008: khi chính thức ra mắt thì App Store chỉ có vỏn vẹn 500 ứng dụng từ các nhà phát triển thứ 3.
- 16/1/2009: tức nửa năm sau khi ra mắt chính thức, con số ứng dụng đã đạt mốc 15.000.
- 05/1/2010: một năm rưỡi tồn tại cùng các thiết bị sử dụng nền tảng iOS, chợ ứng dụng đã có 120.000 với hơn 3 tỉ lượt tải của người dùng.
- 22/1/2011: một năm tiếp sau đó, con số ứng dụng mà App Store cung cấp đã tăng hơn 2 lần đạt mốc 350.000 với 10 tỉ lượt tải về.
Thống kê mới nhất vào tháng 7 năm 2011 này thì con số trên đã hơn 500.000 với hơn 15 tỉ lượt tải.

  • Bên cạnh đó, khi máy tính bảng iPad ra đời vào tháng 4 năm 2010 thì App Store cũng đồng thời bổ sung thêm một phần, có thể hiểu là “chợ ứng dụng con” dành cho iPad. Mặc dù ra sau nhưng số lượng ứng dụng cho iPad lúc ra mắt đã là 3000 và sau đó tăng với tốc độ cũng không thua kém gì "đàn anh" đi trước mình. Tính đến tháng 7 năm 2011 này, tức 16 tháng sau khi iPad xuất hiện thì App Store đã và đang cung cấp trên 100.000 ứng dụng dành riêng cho thiết bị này (không bao gồm các ứng dụng dùng chung cho iPad và iPhone).

V/ Jaibreak 

Jailbreak là quá trình loại bỏ các hạn chế mà Apple áp đặt trên các thiết bị chạy hệ điều hành iOS của hãng bao gồm: iPad, iPhone, iPod Touch và gần đây nhất Apple TV. Sau khi jailbreak, người dùng sẽ có thể toàn quyền truy cập vào các file hệ thống trên các thiết bị iOS hay nói đơn giản hơn là lấy quyền admin trên thiết bị. Và từ đó,người dùng có thể tải và cài đặt những ứng dụng bổ sung hay các theme (chủ đề) vốn không được Apple cấp phép hoạt động trên App Store.

  • Dấu hiệu để nhận biết một thiết bị chạy iOS đã jailbreak hay chưa đó là chợ ứng dụng Cydia. Cydia có phương thức hoạt động tương tự App Store của Apple nhưng tại đây, các nhà phát triển hay lập trình viên có thể tự do sáng tạo ứng dụng của riêng mình mà không lo lắng đến những ràng buộc từ Apple.
  • Đối với jailbreak, người dùng sẽ phải làm quen với 2 thuật ngữ (cũng là 2 phương thức jailbreak) sau:

- Tethered Jailbreak: đây là phương thức jailbreak đòi hỏi thiết bị phải được kết nối với máy tính cùng một chương trình cụ thể (như Redsnow) để khởi động mỗi khi máy bị tắt hay hết pin trong khi sử dụng
- Untethered Jailbreak: là phương thức “thoáng” hơn khi cho phép thiết bị tắt, mở hay khởi động lại mà không cần sự hỗ trợ từ máy tính.

VI/ Các thiết bị di động sử dụng nền tảng iOS:

  • iPhone: Có tất cả 4 chiếc iPhone đã và đang được bán trên thị trường với tên lần lượt là iPhone, iPhone 3G, iPhone 3Gs, iPhone 4. Ở mỗi thế hệ iPhone Apple giới thiệu đến người dùng đều có những nâng cấp đáng kể, đặc biệt là iPhone 4 với thay đổi lớn về thiết kế cũng như cấu hình bên trong. Dưới đây là bản tóm tắt thông số 4 chiếc iPhone đã ra mắt của Apple: 
  • iPod: Đây được xem là những chiếc iPhone lược bỏ tính năng thoại, nhắn tin. Với tính năng như một chiếc iPhone thực thụ gồm màn hình cảm ứng, cài dặt ứng dụng..., iPod thực sự đã tạp một sơn sốt trong thị trường máy nghe nhạc từ khi ra mắt phiên bản đầu tiên. Có tất cả 4 thế hệ iPod đã ra mắt và dưới đây là bảng tóm tắt chi tiết kỹ thuật của các thế hệ iPod nói trên: 
  • iPad: đây là chiếc máy tính bảng được xem là đình đám và nổi tiếng nhất tính cho đến thời điểm hiện tại. Có tất cả 2 thế hệ iPad đã ra mắt, đó là iPad iPad 2. Mặc dù iPad 2 không được nâng cấp độ phân giải màn hình so với iPad những cấu hình bên trong và độ mỏng của chiếc máy này đã làm cho đa số người dùng muốn mua máy tính bảng không thể không suy nghĩ đến. Một số thông tin kỹ thuật tóm tắt 2 thế hệ iPad của Apple:

Gửi bình luận

Hãy nhập đầy đủ các thông tin yêu cầu trong ô có dấu (*). Không được phép sử dụng mã HTML.

LIKE để ủng hộ bạn nhé!

 

Tham gia diễn đàn seo hàng đầu Việt Nam

Has no content to show!